ONDERZOEK NAAR DE SITUATIE VAN KWETSBARE KINDEREN

Kinderen die opgroeien in lastige, instabiele thuissituaties kunnen zich zonder hulp niet goed ontwikkelen. Ze hebben positieve steun nodig van hulpverleners, leerkrachten en andere belangrijke mensen om hen heen. Helaas krijgen kwetsbare kinderen niet altijd de goede hulp.

Het Vergeten Kind wil de zorg voor deze kinderen structureel verbeteren. Daar hebben we kennis voor nodig. We doen daarom onderzoek naar de situatie van kwetsbare kinderen. We vragen de kinderen waar ze tegenaan lopen, wat het met ze doet en wat volgens hen de oplossing is. Wie kunnen dat immers beter vertellen dan de kinderen zelf? Met de uitkomsten van het onderzoek geven wij kwetsbare kinderen een stem. En laten we politici, beleidsmakers, hulpverleners en bestuurders zien dat de jeugdzorg beter moet en kan.

Meewerken aan of vragen over onderzoek?
Werk jij met met kinderen uit kwetsbare thuissituaties, bijvoorbeeld in een wijkteam, op een groep of in een gezinshuis? En wil je hun stem (en jouw mening) ook laten horen? Doe dan mee aan ons onderzoek. Ook voor vragen en opmerkingen over onze huidige onderzoeken kun je mailen naar onderzoek@hetvergetenkind.nl.

2021: DOORBREEK HET SOCIAAL ISOLEMENT

Veel mensen worden door corona geconfronteerd met de effecten van isolement. Maar wat als je altijd met deze situatie te maken hebt? In Nederland zijn er minstens 80.000 kinderen die niet alleen nu, maar altijd in sociaal isolement leven én thuis zorgen en problemen hebben. Door die problemen kunnen kinderen zich minder goed ontwikkelen. Omdat ze opgroeien in gezinnen die weinig steun krijgen uit hun omgeving en het zelf lastig vinden om vrienden te maken, is hun ontwikkeling extra in gevaar. De impact is groot.

Het Vergeten Kind deed onderzoek naar de impact van een sociaal isolement onder kinderen met moeilijke thuissituaties. De stichting interviewde 38 jongeren en 35 ouders die het zelf meemaakten. 154 hulpverleners die werken met kinderen in een isolement, vulden een vragenlijst in. Kinderen die thuis problemen hebben en opgroeien in isolement, blijken te maken te hebben met vijf elementen: 

  • hun hele gezin krijgt weinig steun en staat er alleen voor. 91% van de ouders heeft zelf te weinig mensen om zich heen die ze om hulp kunnen vragen
  • kinderen vinden het moeilijk om vrienden te maken. 94% van de ouders vertellen dat hun kinderen nooit, of sporadisch vriendjes meenemen naar huis.
  • kinderen moeten van school wisselen. 77% van de kinderen in deze doelgroep heeft moeten wisselen van school, gemiddeld maar liefst drie keer. Bijvoorbeeld door pesten, een uithuisplaatsing, verhuizing na een scheiding of overstap naar speciaal onderwijs. 
  • kinderen worden buitengesloten en gepest. 50% van de kinderen is gepest en/of buitengesloten, zowel door kinderen als door volwassenen en 72% voelt zich alleen, onbegrepen en is onzeker. 
  • een (eventuele) uithuisplaatsing maakt het sociaal netwerk nog kleiner. 

Sociaal isolement heeft grote gevolgen voor ontwikkeling kind
Kinderen komen maar moeilijk uit hun isolement. Een langdurig isolement heeft grote gevolgen voor de ontwikkeling van een kind. Het is een risicofactor voor huiselijk geweld. Uit eerder onderzoek weten we bovendien dat geïsoleerde kinderen gemiddeld minder zelfvertrouwen hebben en meer last hebben van depressieve gevoelens en angst. Ze doen meer aan zelfbeschadiging en hebben vaker suïcidale neigingen. Ook hun hersenontwikkeling kan door een isolement beïnvloed worden. Jongeren die zonder steun van hun netwerk de jeugdzorg verlaten, hebben vaker geen baan, geen stabiele huisvesting en geen opleiding. Ze hebben meer problemen met criminaliteit, geweld in relaties en drugs- en alcoholgebruik. 

Hulpverleners: ‘Sociaal netwerk is noodzakelijk, maar te weinig tijd  om daarbij te helpen’ 
Hulpverleners herkennen deze benarde situatie van kinderen en willen hen daar graag uit helpen, blijkt uit dit onderzoek. Toch is het volgens hen in de praktijk lastig om het netwerk van een kind te verstevigen. Bij het merendeel van de hulpverleners, 62%, lukt dat veel te weinig of alleen in sommige gevallen. Vooral zorgverleners op een leef- of behandelgroep komen er weinig aan toe. Hulpverleners vertellen dat het opbouwen van een netwerk veel tijd en aandacht vraagt en dat die er niet is. 

Lees hier het volledige onderzoek ‘Ik voelde me alleen en dacht dat ik niet goed genoeg was'

Download de factsheet 

2020: STOP HET WISSELEN VAN HULPVErlENERS

In 2020 vroegen we de aandacht van heel Nederland voor het feit dat kinderen in de jeugdhulpverlening veel te veel wisselende hulpverleners zien. Dit deden we met de campagne: ‘Stop het wisselen van hulpverleners’. Minister Hugo de Jonge overhandigden wij de uitkomsten van ons onderzoek. Lisa Westerveld van Groen Links stelde Kamervragen over het thema naar aanleiding van het rapport.

In de maanden daarvoor interviewden we 110 kinderen en ondervroegen we 89 hulpverleners over hun situatie. Daaruit bleek dat de zorg voor deze kinderen te instabiel is. Voor kinderen kan het traumatisch zijn om steeds weer afscheid te moeten nemen van hulpverleners.

  • Vooral kinderen die op een groep wonen, komen heel veel hulpverleners tegen. Gemiddeld hebben zij al 64,6 hulpverleners gehad. Kinderen die thuis bij hun ouder(s) wonen hebben gemiddeld 11,5 hulpverleners gezien.
  • 3 op de 5 jongeren hebben afscheid moeten nemen van een hulpverlener die ze nog niet wilden missen. Die vele wisselingen komen (o.a.) doordat kinderen vaak moeten doorverhuizen. De uithuisgeplaatste kinderen moesten gemiddeld 6 keer verhuizen binnen de jeugdzorg. 
  • Door die wisselende gezichten vinden kinderen het moeilijk om nieuwe hulpverleners te vertrouwen. 1 op de 10 kinderen heeft helemaal geen behoefte (meer) om een band op te bouwen met hun begeleiders.
  • Ruim driekwart van de kinderen vindt dat ze te vaak hun levensverhaal hebben moeten vertellen. Dat maakt dat ze zich niet begrepen voelen en onnodig vaak nare herinneringen moeten herbeleven.  
  • Een kwart van de kinderen zegt dat het door het hoge aantal hulpverleners slechter gaat met hem of haar.
  • Niet alleen kinderen vinden het doorwisselen moeilijk. Ook hulpverleners laat het niet koud. Ze blijven bijvoorbeeld dat ze achter met het vervelende gevoel dat het contact nog niet ‘af’ is. Ze balen, omdat ze denken dat het kind meer uit het behandelproces had kunnen halen. Of ze voelen zich machteloos. 

Lees hier het volledige onderzoek ‘Constant nieuwe gezichten, ik crash daarvan’

Download de factsheet

 

Help mee

Alleen samen kunnen we ervoor zorgen dat kwetsbare kinderen in Nederland hun verleden achter zich kunnen laten en kunnen werken aan een toekomst. Help je mee?

Doneer nu

Kom in actie

Schrijf je in voor de nieuwsbrief

Word vrijwilliger

Inschrijven vrijwilliger